東パンジャーブ語
ਪੰਜਾਬੀ
インド・ヨーロッパ語族 · インド, パキスタン
消滅危機: 安全 — すべての世代が話し、子どもも自然に身につけています。
ਸਤ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਹੋਈ।
北風と太陽
ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਬਹਿਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਕੌਣ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਹੀ ਗਰਮ ਕੋਟ ਪਾਈ ਇੱਕ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਤੁਰਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਿਹੜਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਦਾ ਕੋਟ ਲੁਹਾ ਦੇਵੇਗਾ, ਉਹੀ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵਗੀ, ਪਰ ਹਵਾ ਜਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਵਗਦੀ, ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਕੋਟ ਨੂੰ ਓਨਾ ਹੀ ਘੁੱਟ ਕੇ ਲਪੇਟ ਲੈਂਦਾ। ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਨੇ ਹਾਰ ਮੰਨ ਲਈ। ਇਸ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਨਿੱਘਾ ਹੋ ਕੇ ਚਮਕਿਆ, ਤਾਂ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਨੇ ਝੱਟ ਆਪਣਾ ਕੋਟ ਲਾਹ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਨੂੰ ਮੰਨਣਾ ਪਿਆ ਕਿ ਸੂਰਜ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ।
- 声調のある言語です。ヒンディー語など近い言語の中では珍しい特徴で、音の高さで意味が変わることもあります。
- インドではグルムキー文字で、パキスタンではアラビア文字をもとにしたシャームキー文字で書きます。
- 話し手の性別で動詞が変わります。「私は行く」を男性は「ਮੈਂ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ（maiṃ jāndā hāṃ）」、女性は「ਮੈਂ ਜਾਂਦੀ ਹਾਂ（maiṃ jāndī hāṃ）」と言います。
- 日本語と同じように、動詞が文の最後に来ます。