Punjabi
ਪੰਜਾਬੀ
Indo-European · India, Pakistan
Endangerment: Safe — Spoken by all generations and learned naturally by children.
ਸਤ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਹੋਈ।
The North Wind and the Sun
ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਬਹਿਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਕੌਣ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਹੀ ਗਰਮ ਕੋਟ ਪਾਈ ਇੱਕ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਤੁਰਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਿਹੜਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਦਾ ਕੋਟ ਲੁਹਾ ਦੇਵੇਗਾ, ਉਹੀ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਪੂਰੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਵਗੀ, ਪਰ ਹਵਾ ਜਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ ਵਗਦੀ, ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਕੋਟ ਨੂੰ ਓਨਾ ਹੀ ਘੁੱਟ ਕੇ ਲਪੇਟ ਲੈਂਦਾ। ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਨੇ ਹਾਰ ਮੰਨ ਲਈ। ਇਸ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਨਿੱਘਾ ਹੋ ਕੇ ਚਮਕਿਆ, ਤਾਂ ਮੁਸਾਫ਼ਰ ਨੇ ਝੱਟ ਆਪਣਾ ਕੋਟ ਲਾਹ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਉੱਤਰੀ ਹਵਾ ਨੂੰ ਮੰਨਣਾ ਪਿਆ ਕਿ ਸੂਰਜ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ।
- It's a tonal language, which is unusual among its close relatives like Hindi: pitch can change a word's meaning.
- In India it's written in the Gurmukhi script, and in Pakistan in Shahmukhi, which is based on the Arabic script.
- Verbs change with the speaker's gender: for 'I go', a man says 'ਮੈਂ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ' (maiṃ jāndā hāṃ) and a woman says 'ਮੈਂ ਜਾਂਦੀ ਹਾਂ' (maiṃ jāndī hāṃ).
- Like Korean, the verb comes at the very end of the sentence.